Κείμενο του Δημήτρη Β. Ρίγγου

Ξημερώνοντας η Μεγάλη Πέμπτη, απ’ τα χαράματα, το κάθε χωριό της Δυτικής Μακεδονίας βρίσκεται στο πόδι. Οι νοικοκυρές επιδίδονται με ευλάβεια και σεβασμό στο Βάψιμο των αβγών.

Κόκκι­νο το χρώμα τους σαν το αίμα του Χριστού, που χύ­θηκε για τη σωτηρία των ανθρώπων. Μόνο τα σπίτια που πενθούν βάφουν τα αβγά με άλλο χρώμα, μπλε ή πράσινο.

Τη Μεγάλη Πέμπτη, οι Δολιχαίες ζύμωναν το πασχαλόψωμο. Το λέγανε «φτασμιδίτικο» και παρασκευαζόταν όπως τα τσουρέκια, αλλά η μαγιά γινόταν με βασιλικό και ρεβίθια.

Το έψηναν εκείνη την ημέρα και το έτρωγαν την Κυριακή του Πάσχα. Την ίδια μέρα, όπως και σήμερα, έβαφαν τα κόκκινα αυγά.

Έτσι λένε για τον Απρίλη. Τούτο το μήνα μοσχοβολάει η γη από τις φουντωμένες πρασινάδες και τα λουλούδια. Τούτο τον μήνα γεννούν τα πουλιά και κλωσούν τ’ αβγά τους.

Μονάχα η πλουμιστή πετροπέρδικα, «ως τ’ Απριλίου τις δεκοκτώ μπορεί να ψοφήσει πά’ στ’ αβγό».

Είναι παραμονή της Πρωτοχρονιάς. Τά παι­διά είναι όλο χαρά. Φτάνει ό «Αγιος Βασίλης, ό γελαστός παππούς με τό σκουφί καί με την παράξενη φορεσιά. Έρχεται καταφορτωμένος. Όλόκληρο σακί έχει στή ράχη του. Καί τί δεν έχει μέσα στό σακί! Σφυρίχτρες, στρατιω­τάκια, κούκλες μεγάλες, κούκλες μικρές, ποδηλατάκια. Γιά κάθε παιδί έχει κι ένα δώρο. Γι’ αυτό καί τά παιδιά τόν περιμένουν καί τόν τρανουδούν:

«Αρχιμηνιά κι αρχιχρονιά

κι αρχή καλός μας χρόνος,

«Αγιος Βασίλης έρχεται άπό τήν Καισαρεία.

Βαστά εικόνα καί χαρτί, χαρτί καί καλαμάρι…»

Όλοι   οί   δρόμοι   είναι   γεμάτοι   κόσμο. Παιδιά με τρομπέτες, μέ μπαλόνια, μέ ποδηλαντάκια, μέ

Μανιάτισσα του 1821

Μέσα στις σύγχρονες κοινωνίες που ζούμε, αγαθά όπως η ειρήνη, η φιλοπατρία, η κοινωνική σταθερότητα θεωρούνται δεδομένα. Παλαιότερα ωστόσο τα περισσότερα από αυτά αμφισβητούνταν από τις προκλήσεις των καιρών. Οι συχνοί πόλεμοι, η πολιτική αστάθεια δοκίμαζαν τον πληθυσμό αναδεικνύοντας όμως λαμπρά παραδείγματα για το μέλλον. Μέσα σε αυτά τα παραδείγματα είναι και αρκετές γυναίκες.

Η γριά Σπιριούναινα είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα προς μίμηση. Το πραγματικό της επίθετο δεν το γνωρίζουμε, ωστόσο ξέρουμε ότι είχε παντρευτεί κάποιον από την οικογένεια Σπιριούνη από το χωριό Τριανταφυλλιά της δυτικής μέσα Μάνης. Η Σπιριούναινα ήταν τροφός (βοήθησε καθοριστικά στην ανατροφή), του Ηλία Μαυρομιχάλη, γιου του Πετρόμπεη. Παρόλη την ηλικία της (την αποκαλούσαν γριά ωστόσο μπορεί να ήταν γύρω στα 45-50) ακολούθησε τον Ηλία Μαυρομιχάλη στην εκστρατεία του στα ενδότερα της Πελοποννήσου τον Μάρτιο του 1821 προκειμένου να ξεσηκώσουν τους υπόλοιπούς Έλληνες σε επανάσταση.

Η Καρύταινα και το κάστρο της

Απέδειξε την…

Λέει ο Τίμος ( ενας ευσταλης 70νταρης)

Τι ομορφα που περνουσαμε τότε τη δεκαετία του 60..

Αν θεωρήσουμε πως οι στατιστικές λένε πάντα αλήθεια…

Σήμερα δεν θαπρεπε να ζούμε…

Προσωπικα θυμαμαι πως τότε ( αμεσως μετα τον Μεγάλο πόλεμο.).

Οι παιδικές αρρώστιες έκαναν θραύση.

Κάθε τόσο κι ένας φίλος ή συμμαθητής..

 Πάθαινε Ιλαρά, Κοκύτη, άσε πια την ανεμοβλογια..

τους Μαγουλάδες.( φοβος και τρόμος των αγοριών..)

Ειχαμε…μαγγαλια με πυρηνα, σόμπες με κάρβουνο,

ή οι πιο βολεμενοι ..θερμάστρες πετρελαίου.

Που να βρεθεί καλοριφέρ τότε.

Τηλέφωνο , στον…πλουσιο γείτονα

( και τουχαμε πια δε ξερω τι υποχρέωση..)

ή στο περίπτερο της γειτονιάς, που είχε κρεμασμένα

με μανταλάκια τα περιοδικά μας….

Μια δραχμη το τηλεφωνημα..

( για το..πάγιο έλεγε ο περιπτερας, και τσακωνε τη δραχμούλα..)

 ο Μικρός Ηρωας, το Ρομάντζο, το Πάνθεον, τοΠρώτο..

Η  σοκολάτα ΙΟΝ αμυγδάλου του.. ταλίρου,

οι καραμέλες τσάρλεστον , το αμφιβολου μικροβιακης

χλωριδος..παστέλι, και το…